14. Bölüm: Üçüncü Taraf Kaynaklar

Son güncelleme: 1 Kasım 2026.

Bir dolum makinesi üreticisinin sitesinde “sektörün lideri” yazıyor olabilir. Yapay zekâ bu cümleyi okur ama ona pek yaslanmaz. Aynı firmayı bir sektör dergisi, bir forum başlığı ve iki yüz müşteri yorumu nasıl anlatıyorsa, cevapta ağırlığı o taşır.

İlk bölümde bunu tek cümleyle söylemiştim: Yapay zekâ sizi sadece sitenizden değil; Reddit’ten, YouTube’dan, şikayet sitelerinden, haberlerden ve rakiplerinizin karşılaştırma sayfalarından da öğreniyor. 13. bölüm markanın kendini nasıl anlattığıyla ilgiliydi. Bu bölüm başkalarının sizi nasıl anlattığıyla ilgili.

İşin can sıkıcı tarafı, bu kaynakların çoğunun sizin elinizde olmaması. Forumdaki bir yazıyı, şikayet sitesindeki bir yorumu ya da bir YouTube videosunu siz değiştiremezsiniz. Yapabileceğiniz şey o konuşmalara kendi adınızla katılmak, şikayetlere cevap vermek ve hakkınızda yazılmaya değer işler yapmak. Aşağıdaki önerilerin çoğu bu üçünden birine çıkıyor.

1. Yapay zekâ en çok hangi siteleri kaynak gösteriyor?

Bu konuda en güncel veri Ahrefs’in her ay yenilediği listeler. Ahrefs, ABD’de geniş bir soru setinde her platformun kaynak gösterdiği siteleri takip ediyor ve en çok kaynak gösterilen sitelerin payını hesaplıyor. Eylül 2026 verisinde ilk üç sıra şöyle:

Kaynaklar: Ahrefs’in AI Bakışı, AI Modu, ChatGPT ve Perplexity listeleri, Eylül 2026, ABD.

Tablodaki yüzdeler bütün kaynak gösterimlerinin değil, en çok kaynak gösterilen sitelerin kendi toplamı içindeki payı. Aradaki fark büyük olabiliyor. Profound’un Ağustos 2024 ile Haziran 2025 arasında 680 milyon kaynak gösterimi üzerinden yaptığı analizde (Profound) Wikipedia, ChatGPT’nin en çok kaynak gösterdiği 10 site içinde yüzde 47,9’luk paya sahipti. ChatGPT’nin bütün kaynak gösterimleri içindeki payı ise yüzde 7,8’di.

İki tespit birlikte doğru. Reddit, YouTube ve Wikipedia hemen her platformda üst sıralarda. Öte yandan kaynak gösterimlerinin büyük kısmı yine de geniş bir site kitlesine dağılıyor: üreticilerin siteleri, sektör yayınları, rehberler, karşılaştırma siteleri, forumlar.

Bu verilerin neredeyse tamamı ABD’den ve İngilizce sorulardan geliyor, Türkçe sorulara olduğu gibi taşımak doğru olmaz. Türkçe sorularda hangi sitelerin öne çıktığını bölümün sonundaki yöntemle kendiniz çıkarmanız gerekiyor.

2. Başkalarının sözü neden daha ağır basıyor

Bir marka kendisi hakkında her zaman iyi şeyler söyler. Bağımsız bir kaynağın söylediği bu yüzden daha fazla bilgi taşır.

Google bu mantığı kalite değerlendiricilerine de öğretiyor. Kalite yönergeleri değerlendiricilerden bir sitenin ve içerik üreticisinin itibarını araştırmalarını, yani dışarıdaki bağımsız kaynakların onlar hakkında ne dediğine bakmalarını istiyor. Sitenin kendisi hakkında söyledikleriyle saygın ve bağımsız kaynakların söyledikleri çeliştiğinde değerlendirici bağımsız kaynaklara güvenmeli (Google Search Quality Rater Guidelines).

Yönergeler bunun nasıl yapılacağını da gösteriyor. IBM örneğinde markanın kendi sitesini dışarıda bırakan aramalar öneriyor: “ibm -site:ibm.com” ya da “ibm reviews -site:ibm.com”. Markanın kendi yönettiği sosyal medya hesaplarının bağımsız kaynak sayılmayacağını da not ediyor.

Aynı aramayı kendi markanız için yapın. Google’a marka adınızı yazıp sonuna “-site:siteniz.com” ekleyin. Çıkan sayfalar, bir değerlendiricinin ve büyük ihtimalle bir yapay zekânın da sizin hakkınızda okuyacağı bağımsız kaynakların kaba bir listesi. Sonra aynı aramayı “yorum”, “şikayet” ve “güvenilir mi” kelimeleriyle tekrarlayın.

Yapay zekâ modelleri kalite yönergelerini okuyarak çalışmıyor elbette. Mantık yine de benzer. Bir markanın kendi sitesinde “sektörün lideri” yazması bir iddia; üç bağımsız sektör yayınının, yüzlerce müşteri yorumunun ve bir forum başlığının aynı şeyi söylemesi ise kanıt. Bir markayı önerirken yapay zekâ kanıta yaslanmayı tercih ediyor.

3. Bu listeler çok oynak

Kaynak listeleri birkaç hafta içinde baştan değişebiliyor. En çarpıcı örnek Eylül 2025’te yaşandı.

Semrush, 14 Temmuz ile 12 Ekim 2025 arasında 100 milyondan fazla yapay zekâ kaynak gösterimini haftalık olarak takip etti (Semrush). Ağustos başında ChatGPT cevaplarının yaklaşık yüzde 60’ında Reddit kaynak gösteriliyordu. Eylül ortasında bu oran yüzde 10 civarına düştü. Wikipedia’da da benzer bir düşüş oldu: yüzde 55 civarından yüzde 20’nin altına. AI Modu ve Perplexity’de aynı dönemde böyle sert bir değişim görülmedi.

Nedeni tartışmalı. Bazı SEO uzmanları bunu Google’ın aynı dönemde bir arama parametresini kaldırmasına bağladı. Semrush’tan Sergei Rogulin ise asıl sebebin ChatGPT’nin belirli sitelere aşırı dayanmayı azaltma çabası olabileceğini düşünüyor. Kesin cevabı bilmiyoruz.

Pratik sonuç ise belli. “Reddit’te görünürsek ChatGPT’de görünürüz” diye kurulan bir plan, Eylül 2025’te birkaç hafta içinde etkisinin büyük kısmını kaybetti. Tek bir platforma ya da tek bir kaynağa yaslanan strateji bir gecede değer kaybedebilir. Kaynaklarınızı çeşitlendirmenin sebebi bu.

4. Forumlar ve Reddit

Reddit’in yapay zekâ cevaplarında bu kadar öne çıkmasının arkasında önce anlaşmalar var. Google, 22 Şubat 2024’te Reddit ile ortaklığını genişlettiğini ve Reddit’in veri arayüzüne (Data API) erişim sağladığını duyurdu (Google). Google’ın açıklamasına göre bu erişim Reddit içeriğini daha iyi anlamak ve onu “display, train on, and otherwise use”, yani göstermek, onunla model eğitmek ve başka şekillerde kullanmak için. OpenAI de 16 Mayıs 2024’te Reddit ile benzer bir anlaşma duyurdu ve Reddit içeriğini ChatGPT’ye taşıyacağını açıkladı (OpenAI).

İçeriğin doğası da etkili. Forumlarda insanlar bir ürünü kullandıktan sonra ne yaşadıklarını yazıyor: “Bu makineyi iki yıldır kullanıyorum, şu parçası sık bozuluyor.” 12. bölümde konuştuğumuz birinci elden deneyimin forumdaki hali bu ve yapay zekâ bir ürünü değerlendirirken bu tür yazılara da bakabiliyor.

Türkiye’de Reddit ABD’deki kadar yaygın değil. Ekşi Sözlük, DonanımHaber gibi Türkçe forumlar ve sözlükler uzun yıllardır bu rolün bir kısmını üstleniyor. Bu sitelerin Türkçe yapay zekâ cevaplarında ne kadar kaynak gösterildiğini ise ancak kendi sorularınızla test ederek görebilirsiniz.

Markanız forumlarda konuşuluyorsa şöyle ilerlemek mantıklı:

• Önce dinleyin. Markanızın ve kategorinizin geçtiği başlıkları düzenli takip edin: hangi sorular soruluyor, hangi şikayetler tekrar ediyor, rakipler nasıl anılıyor.
• Bir soruya markanın temsilcisi olarak cevap veriyorsanız bunu açıkça söyleyin. Sahte hesapla kendinizi övmek, ortaya çıktığında markaya kazandırdığından çok daha fazlasını kaybettirir.
• Ürün pazarlamak yerine sorunun teknik cevabını verin. Gerekirse rakibin ürününün o iş için daha uygun olduğunu söyleyin; forumda güven böyle kazanılıyor.
• Her forumun ve alt topluluğun tanıtım ve reklam konusunda kendi kuralları var. Onları okumadan yazmayın.

Google’ın yapay zekâ rehberi de yapay zekâ özelliklerinin bloglarda, videolarda ve forum tartışmalarında ürünler hakkında söylenenleri gösterebildiğini, ama yapay “anılmalar” peşinde koşmanın sanıldığı kadar faydalı olmadığını yazıyor (Google Search Central). Forumlara sahte yorum yazmak da bu türden bir anılma.

5. YouTube

Tablodaki en dikkat çekici isimlerden biri YouTube. Eylül 2026 verisinde AI Bakışı’nda en çok kaynak gösterilen site; AI Modu ve Perplexity’de de ikinci sırada. İlk bölümde andığım Ahrefs çalışmasında da ana aramada ilk 100’de olmayıp kaynak gösterilen sayfaların önemli bir kısmı YouTube videolarıydı.

Ürün satan ve teknik konularda uzman olan markalar için bu bir fırsat, çünkü milyonlarca izlenme gerekmiyor. Bir sorunun en iyi cevabı olan bir video az izlense bile kaynak gösterilebilir.

Bir dolum makinesi üreticisinin kanalında köpüren sıvı sabunun makinede nasıl doldurulduğunu gösteren bir test videosu, pistonlu ve taşmalı dolum arasındaki farkı gerçek ürünlerle anlatan bir karşılaştırma, kurulumu adım adım gösteren bir video ve sık görülen bir arızanın nasıl giderildiğini anlatan kısa bir servis videosu olabilir. Hiçbiri büyük prodüksiyon istemiyor. Hepsi 12. bölümdeki kopyalanamayan içeriğin video hali.

Videoların bulunabilmesi için birkaç temel kural var:

• Başlık videonun cevapladığı soruyu söylesin. “Tanıtım videosu 3” yerine “Köpüren sıvı sabun dolumu: Taşmadan dakikada kaç şişe?” gibi.
• Açıklamayı boş bırakmayın. Videoda anlatılanı birkaç paragrafta özetleyin, önemli sayıları yazın, ilgili ürün sayfasına link verin.
• Videoyu sitenizde de kullanın. İlgili ürün ya da rehber sayfasına ekleyin ve aynı bilgiyi metin olarak da yazın. Google’ın rehberi de metin içeriğini yüksek kaliteli görsel ve videolarla desteklemeyi öneriyor.

Başkalarının videoları da en az sizinki kadar etkili. Kategorinizde bir içerik üreticisi ürününüzü inceliyorsa o video da yapay zekânın okuyabileceği bir kaynak. Bir içerik üreticisine ürün gönderip bağımsız inceleme istemek meşru bir çalışma, ama iki sınırı var. Google’ın spam politikası, ürün gönderip karşılığında link içeren bir yazı istemeyi link spam’i örnekleri arasında sayıyor. Ticaret Bakanlığı’nın Mayıs 2021’de yayınladığı sosyal medya etkileyicileri kılavuzu da ticari iş birliğiyle yapılan paylaşımlarda #Reklam, #İşbirliği ya da “@ tarafından hediye olarak alındı” gibi açıklamalardan birinin kullanılmasını istiyor (Webrazzi). Açıkça belirtilen bir iş birliği, yasal açıdan da güven açısından da gizlenenden çok daha sağlam.

6. Şikayet siteleri

Türkiye’de bir markayı araştıran kullanıcının ilk baktığı yerlerden biri şikayet siteleri, en büyüğü de Şikayetvar. Şirketin Şubat 2026’da paylaştığı verilere göre platform ayda 20 milyonun üzerinde ziyaret alıyor ve 2025’te yarım milyonun üzerinde şikayet çözüme kavuşmuş (DHA).

Kullanıcı “Örnek Dolum güvenilir mi?”, “Örnek Dolum servisi nasıl?” ya da “Örnek Dolum’dan alan var mı?” diye sorduğunda model bu tür sitelere de bakabilir. 1 Kasım 2026 itibarıyla Şikayetvar’ın robots.txt dosyasında yapay zekâ botlarını ayrıca engelleyen bir kural yok. 2. bölümde gördüğümüz gibi bu tek başına botların siteye girebildiğini garanti etmiyor, ama robots.txt tarafında bir engel görünmüyor.

Burada Türkiye’ye özgü bir düzenleme işe yarıyor. Ticaret Bakanlığı’nın Ticari Reklam ve Haksız Ticari Uygulamalar Yönetmeliği’nde 1 Şubat 2022’de yapılan değişiklik şikayet platformlarına bazı yükümlülükler getirdi (Resmî Gazete):

• Şikayet platformları, hakkında şikayet yazılan satıcıya şikayet yayınlanmadan önce açıklama yapma ya da cevap verme hakkı için en az 72 saat süre tanımak zorunda.
• Bu cevap hakkı platforma üyelik ya da ücret şartına bağlanamıyor.
• Tüketicinin mağduriyeti giderildiğinde bu durum doğrulandıktan sonra ilk değerlendirmeyle aynı yerde gecikmeden yayınlanıyor.

Bu, markaya bir şikayete daha yayınlanmadan cevap verme imkânı veriyor. Kullanmak için büyük bir düzen kurmak gerekmiyor:

• Şikayet platformlarındaki bildirimleri takip eden bir kişi ya da ekip belirleyin. 72 saat kısa bir süre.
• Her şikayete somut ve sakin bir cevap verin. “Değerli müşterimiz, yaşadığınız olumsuzluk için özür dileriz” gibi kalıplar yerine ne olduğunu ve ne yapılacağını yazın.
• Sorunu çözdüğünüzde bunun platformda görünmesini sağlayın.
• Aynı konuda çok şikayet geliyorsa sorunu şikayet sitesinde değil, işin kendisinde çözün. Sonra bunu sitenizde açıkça anlatın.

“Bu marka güvenilir mi?” sorusuna cevap verirken yapay zekâ sadece şikayet sayısına değil, şikayetlerin nasıl cevaplandığına ve çözülüp çözülmediğine de bakabilir. Cevapsız bir şikayet listesi ile her şikayete çözümle dönülmüş bir liste, aynı soruya çok farklı cevaplar üretebilir.

7. Google yorumları ve İşletme Profili

Yerel işletmeler ve fiziksel mağazası olan markalar için en etkili üçüncü taraf kaynaklardan biri Google İşletme Profili ve oradaki yorumlar. Google’ın yapay zekâ rehberi, Merchant Center ve İşletme Profili gibi ürünlerin, ürün ve hizmetlerinizin hem yapay zekâ cevaplarında hem de diğer arama sonuçlarında görünmesine yardım edebileceğini yazıyor (Google Search Central).

Yorum kuralları açık. Google Haritalar’ın katkı politikasına göre katkılar bir yerde ya da işletmede yaşanmış gerçek bir deneyimi yansıtmalı (Google Haritalar). Politika şunları yasaklıyor:

• gerçek bir deneyime dayanmayan içerik,
• doğrudan ya da dolaylı olarak parası ödenmiş yorum ve puanlar,
• bir kişinin birden fazla hesaptan ya da onun isteğiyle yazılan içerik,
• yorum karşılığında ödeme, indirim, ücretsiz ürün ya da hizmet gibi teşvikler sunmak.

Türkiye’deki düzenleme de aynı yönde. Yukarıda andığım yönetmelik değişikliğiyle, bir mal ya da hizmetin satışını artırmak için doğru olmayan değerlendirmeler yapılması amacıyla bir kişi ya da şirketle anlaşma yapılması ya da hizmet satın alınması yasaklandı. Aynı değişikliğe göre internetteki satıcıların ve aracı platformların sitelerinde değerlendirme yapma imkânı yalnızca ürünü ya da hizmeti satın alanlara tanınıyor; değerlendirmeler olumlu ya da olumsuz ayrımı yapılmadan en az bir yıl süreyle, tarih ya da puan gibi objektif bir ölçüte göre yayınlanıyor.

Yorum satın almayı Google da Türk mevzuatı da açıkça yasaklıyor. Yapılabilecekler ise basit:

• Gerçek müşterilerden yorum isteyin. Teslimattan, kurulumdan ya da hizmetten sonra kısa bir mesajla yorum bağlantısını gönderin, teşvik vermeden.
• Her yoruma cevap verin: olumlu yorumlara kısa bir teşekkür, olumsuzlara somut bir açıklama.
• Yorumlarda tekrar eden konulara bakın. On yorumda aynı şikayet geçiyorsa sorun yorumlarda değil, işin kendisinde.
• Profil bilgilerini güncel tutun: çalışma saatleri, adres, telefon, hizmetler. 13. bölümdeki tutarlılık kuralı burada da geçerli.

8. Pazar yerleri ve karşılaştırma siteleri

Ahrefs’in AI Modu listesinde Amazon, Walmart ve eBay gibi pazar yerleri de üst sıralarda. Ürün sorularında yapay zekâ ürün bilgisini, fiyatı ve kullanıcı yorumlarını bu sitelerden de alabiliyor.

Türkiye’de bu rolü Trendyol, Hepsiburada, Amazon Türkiye gibi pazar yerleri ve Akakçe, Cimri gibi fiyat karşılaştırma siteleri oynuyor. Buralardaki ürün sayfalarınız sizin kontrolünüzde olmasa da sizin hakkınızda bilgi veriyor.

Pazar yerinde eski bir teknik özellik, yanlış bir ölçü ya da güncel olmayan bir görsel varsa yapay zekâ onu da kullanabilir. Bayilerin ve satıcıların listelerinde üretimden kalkmış ürünler uzun süre satışta görünebiliyor. Pazar yerlerindeki soru-cevap bölümleri de 12. bölümde konuştuğumuz müşteri sorularının bir başka kaynağı; oradaki soruların cevapsız kalmaması gerekiyor.

Rakiplerin ve bağımsız sitelerin “En iyi 10 dolum makinesi” gibi karşılaştırma ve liste içerikleri de bu gruba giriyor. Yapay zekâ “en iyi” sorularında bu listeleri de kullanabiliyor. Bu listelerde hiç yoksanız ya da yanlış bilgiyle yer alıyorsanız, ilgili sitelerle iletişime geçip doğru bilgiyi vermek meşru bir çalışma. Para verip listede üst sıraya çıkmak başka bir konu; aşağıda Dijital PR başlığında ona değineceğim.

Ürün verisinin yapay zekâya doğrudan nasıl aktarıldığı, yani ürün feed’leri ve alışveriş ajanları bir sonraki bölümün konusu.

9. Sektör yayınları ve haberler

Muck Rack’in ChatGPT, Claude ve Gemini cevaplarındaki 25 milyondan fazla link üzerinden hazırladığı ve Mayıs 2026’da yayınladığı rapora göre, kaynak gösterilen linklerin yüzde 84’ü Muck Rack’in “kazanılmış medya” (earned media) olarak sınıflandırdığı kaynaklardan geliyor (AI Magazine). Gazetecilik içerikleri bütün linklerin yüzde 27’sini oluşturuyor. Parası ödenmiş ve tanıtım amaçlı (advertorial) içeriklerin payı ise sadece yüzde 0,3.

Muck Rack bir PR yazılımı şirketi ve “kazanılmış medya” tanımını kendisi yapıyor; rakamları bunu bilerek okumak lazım. Yine de raporun ana mesajı diğer verilerle uyumlu: Yapay zekâ cevapları, markanın kendi söylediğinden çok bağımsız kaynakların yazdıklarına dayanıyor.

B2B markalar için bağımsız kaynak çoğu zaman genel haber siteleri değil, sektör yayınları. Bir dolum makinesi üreticisi için bunlar ambalaj ve gıda sektörü dergileri, sektör derneklerinin yayınları, fuar katalogları ve mühendislik siteleri. Küçük görünebilirler. Ama “Türkiye’de köpüren ürünler için dolum makinesi üreten firmalar” gibi bir soruda yapay zekânın bulabileceği az sayıdaki bağımsız kaynaktan biri olabilirler.

Bu yayınlarda yer almak için büyük bir PR bütçesi gerekmiyor, çünkü çoğu sektörden gelen somut bilgiye ihtiyaç duyuyor. Sektör dergilerine ürün tanıtımı yerine bir sorunun çözümünü anlatan teknik bir yazı önerebilirsiniz. Üyesi olduğunuz derneklerin rehberlerinde ve katıldığınız fuarların katılımcı sayfalarında bilgilerinizin doğru olup olmadığına bakın; bu sayfalar yıllarca yayında kalıyor. Müşterilerinizle ortak vaka çalışmaları yapıp bunların müşterinin kendi sitesinde ya da bir sektör yayınında çıkmasını önerin. Müşterinin anlattığı bir başarı, sizin anlattığınızdan daha güçlü bir kaynak.

10. Dijital PR

Dijital PR (Digital PR), markanızın başka sitelerde, özellikle haber ve sektör yayınlarında anılmasını ve bağlantı almasını hedefleyen çalışmalar. Klasik SEO’da daha çok backlink için yapılıyordu. Yapay zekâ aramasında asıl değeri, markanızın bağımsız kaynaklarda doğru anlatılması.

Ahrefs’in 75.000 marka üzerinden yaptığı çalışmayı 13. bölümde görmüştük: Web’de anılma sayısının AI Bakışı’nda görünürlükle ilişkisi, backlink sayısınınkinden çok daha güçlüydü. Dijital PR’ın bugün değer kazanmasının sebebi bu.

Gazetecilerin ve editörlerin aradığı şey değişmedi: haber değeri olan bir şey. Bu genelde şunlardan biri oluyor:

• Özgün veri: sektör verisi, anket ya da kendi ölçümünüz (12. bölüm). “Türkiye’de kozmetik üreticilerinin dolum hattı yatırımları” gibi bir veri, bir sektör dergisinin haber yapabileceği bir şey.
• Sektörünüzdeki bir gelişme üzerine mühendisinizin ya da yöneticinizin açık bir yorumu.
• Gerçek bir gelişme: yeni bir fabrika, yeni bir ürün, bir ihracat başarısı, bir sertifika.
• Başkalarının link vermek isteyeceği faydalı bir kaynak: bir hesaplama aracı, bir rehber, bir kontrol listesi.

Zarar veren uygulamalar da belli. Google’ın spam politikaları link spam’i örnekleri arasında şunları sayıyor (Google Search Central):

• sıralamayı etkilemek için link almak ya da satmak; bunun için para, ürün ya da hizmet vermek,
• bir ürünü gönderip karşılığında link içeren bir yazı istemek,
• para karşılığı yayınlanan ve sıralama değeri aktaran linkler içeren tanıtım yazıları (advertorial),
• başka sitelerde dağıtılan makalelerde, misafir yazılarda ya da basın bültenlerinde anahtar kelimeyle optimize edilmiş link metinleri.

Türkiye’de çok yaygın bir uygulama var: haber sitelerine para verip içinde anahtar kelimeli linkler olan “haber” yayınlatmak. Google’ın tanımıyla bu link spam’i. Bence yapay zekâ açısından da pek işe yaramıyor, çünkü bu yazılar çoğu zaman sitenin “tanıtım” bölümünde, kimsenin okumadığı ve alıntılamadığı içerikler olarak kalıyor. Para verdiğiniz bir içerik yayınlanacaksa, Google’ın istediği gibi içindeki linklerin sponsorlu olarak işaretlenmesi gerekiyor.

11. LinkedIn ve uzmanın kendi sesi

B2B markalar için LinkedIn ayrıca anılmayı hak ediyor. Semrush’ın aynı çalışmasında AI Modu, takip edilen dönem boyunca cevapların yaklaşık yüzde 15’inde LinkedIn’i kaynak gösterdi; ChatGPT ve Perplexity’de de LinkedIn’in payı Eylül 2025’ten sonra arttı (Semrush).

Şirketinizin kurucusunun, mühendisinin ya da satış müdürünün LinkedIn’de deneyimine dayanarak yazdığı bir yazı, yapay zekânın okuduğu bir kaynak olabilir. 13. bölümde konuştuğumuz “markanın arkasındaki insanlar” burada da işe yarıyor. Bir sektör sorusuna şirketteki bir uzmanın ağzından verilen cevap daha inandırıcı ve daha kolay alıntılanıyor.

Bunun için de tanıtım yetmez. “Yeni makinemiz çıktı” paylaşımı bir duyuru. “Köpüren ürünlerde dolum hızını belirleyen üç şey” başlıklı, sahadan örneklerle yazılmış bir yazı ise kaynak olabilir.

12. Kendi kaynak haritanızı çıkarın

Genel veriler fikir veriyor, ama sizin sektörünüzde ve sizin sorularınızda yapay zekânın kimden öğrendiğini ancak kendiniz ölçerek bulabilirsiniz. Yöntem basit:

1. Soru setini hazırlayın. 13. bölümdeki marka sorularını ve 6. bölümde hazırladığınız prompt listesini birlikte kullanın. Başlangıç için 20–30 soru yeterli.
2. Soruları ChatGPT, Gemini, AI Modu, AI Bakışı, Copilot ve Perplexity’de, her birini birkaç kez sorun.
3. Kaynak gösterilen her linki kaydedin. Sadece alan adını değil, sayfanın tam adresini yazın.
4. Kaynakları aşağıdaki gibi bir tabloyla türlerine göre gruplayın.
5. Boşlukları bulun: Rakipleriniz hangi kaynaklarda var da siz yoksunuz? Sizin hakkınızda yanlış bilgi veren kaynak hangisi?

Bu tablo önce nerede eksik olduğunuzu gösteriyor. Kategori sorularında hep aynı iki sektör yayını ve bir YouTube kanalı kaynak gösteriliyorsa önceliğiniz belli. Neyi düzeltmeniz gerektiğini de gösteriyor; 13. bölümde konuştuğumuz yanlış bilgilerin kaynağı çoğu zaman bu tablodaki satırlardan birinde çıkıyor.

Hayali bir örnek: Örnek Dolum bu çalışmayı yaptığında, kategori sorularında kaynak gösterilen linklerin önemli bir kısmının iki rakibin rehber yazılarına, bir sektör dergisindeki karşılaştırma yazısına ve yabancı bir üreticinin YouTube videolarına gittiğini görebilir. Kendi sitesi ise sadece marka sorularında kaynak gösteriliyor. Marka sorularında da “güvenilir mi?” sorusunun cevabı, iki yıl önce yazılmış ve hiç cevaplanmamış iki şikayete dayanıyor. Yapılacak iş kendiliğinden sıralanıyor: şikayetlere dönmek, sektör dergisine veri sunmak ve test videoları çekmek.

Bu ölçümü bir kez yapmak yetmez. Üç ayda bir tekrarlamanızı öneririm, çünkü yukarıda gördüğümüz gibi kaynak listeleri birkaç hafta içinde ciddi şekilde değişebiliyor. Ölçümü sürekli işleyen bir sisteme dönüştürmeyi 17. bölümde konuşacağız.

13. Jüri ve tanıklar

Yapay zekâ bir markayı değerlendirirken biraz jüri gibi davranıyor. Markanın kendi savunmasını dinliyor, ama kararını büyük ölçüde tanıkların söylediklerine göre veriyor. Siz kendinizi anlatırsınız; yapay zekâ başkalarının sizi nasıl anlattığına bakar.

Tanıkları seçemezsiniz, ama onlara anlatacak doğru bir şey verebilirsiniz. Şikayetlere zamanında ve somut cevap vermek, forumlara kendi adınızla katılmak, sektör yayınlarına gerçek veri götürmek ve pazar yerlerindeki bilgileri güncel tutmak bunun büyük kısmı. Hangisinden başlayacağınızı kaynak haritanız söyler.

Sıradaki konu ticaret: fiyat, stok, ürün feed’leri ve yapay zekânın içinden satın alma.

Kontrol listesi

Kaynaklar

• Ahrefs: The 50 Most-Cited Websites in Google AI Overviews (Eylül 2026 verisi, 2 Eylül 2026’da güncellendi)
• Ahrefs: The 50 Most-Cited Websites in Google AI Mode (Eylül 2026 verisi, 2 Eylül 2026’da güncellendi)
• Ahrefs: The 50 Most-Cited Websites in ChatGPT (Eylül 2026 verisi, 2 Eylül 2026’da güncellendi)
• Ahrefs: The 50 Most-Cited Websites in Perplexity (Eylül 2026 verisi, 2 Eylül 2026’da güncellendi)
• Profound: AI Platform Citation Patterns (5 Haziran 2025, Ağustos 2025’te güncellendi)
• Semrush: The Most-Cited Domains in AI: A 3-Month Study (10 Kasım 2025)
• Google: Google expands partnership with Reddit (22 Şubat 2024)
• OpenAI: OpenAI and Reddit Partnership (16 Mayıs 2024)
• Google Search Central: Optimizing your website for generative AI features on Google Search (son güncelleme 10 Temmuz 2026)
• Google Search Quality Rater Guidelines (11 Eylül 2025 sürümü)
• Google Search Central: Spam policies for Google web search (son güncelleme 28 Ağustos 2026)
• Google Maps User Generated Content Policy: Prohibited & restricted content (1 Kasım 2026’da erişildi)
• Resmî Gazete: Ticari Reklam ve Haksız Ticari Uygulamalar Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik, sayı 31737 (1 Şubat 2022)
• Webrazzi: Ticaret Bakanlığı influencer’lara yönelik yeni bir kılavuz yayınladı (6 Mayıs 2021)
• DHA: Şikayetvar, 2025’e ilişkin şikayet verilerini açıkladı (12 Şubat 2026)
• AI Magazine (GlobeNewswire): Generative Pulse: Earned Media Consistently Drives AI Citations, Holding at 84% (7 Mayıs 2026)

Önceki: 13. Bölüm, Marka ve Varlık (Entity) · Kitabın dizini · Sonraki: 15. Bölüm, Ticari Veri ve Alışveriş Ajanları